Van cổng ty chìm DN100 là gì? Cấu tạo, thông số và ứng dụng
Van cổng ty chìm DN100 là loại van cổng có kích thước danh nghĩa DN100, tương đương 4 inch hoặc 100A, trong đó trục van được bố trí bên trong thân van và không chuyển động lên xuống bên ngoài khi đóng mở.
Van được sử dụng chủ yếu để đóng mở và cô lập dòng nước trong các hệ thống cấp nước, PCCC, xử lý nước, trạm bơm và đường ống công nghiệp. Thiết kế ty chìm giúp van có chiều cao tổng thể tương đối gọn, đặc biệt phù hợp với những vị trí có không gian hạn chế.
Khi van mở hoàn toàn, cửa van được nâng lên khỏi đường đi của dòng nước, tạo tiết diện lưu thông lớn và giúp hạn chế tổn thất áp suất. Khi van đóng, cửa van hạ xuống và ép vào bề mặt làm kín để ngăn dòng nước đi qua.
Van cổng ty chìm DN100 tương đương bao nhiêu?
Van cổng ty chìm DN 100 tương đương:
| Cách gọi | Kích thước |
|---|---|
| Kích thước danh nghĩa | DN100 |
| Inch | 4 inch |
| Kích thước A | 100A |
| Đường kính ống thép thông dụng | Khoảng 114,3 mm |
| Tên tiếng Anh | DN100 Non-Rising Stem Gate Valve |
Cần lưu ý rằng DN100 là kích thước danh nghĩa, không phải đường kính thực tế của toàn bộ van. Với từng tiêu chuẩn đường ống, đường kính ngoài và kích thước mặt bích có thể khác nhau.
Vì vậy, khi đặt mua Van cổng ty chìm DN 100, nên cung cấp thêm cấp áp suất và tiêu chuẩn kết nối, chẳng hạn DN100 PN16 JIS 10K hoặc DN100 PN16 DIN, thay vì chỉ ghi DN100.

Van cổng ty chìm DN 100 có cấu tạo như thế nào?
Thân van
Thân van là bộ phận chính chứa cửa van và chịu áp lực của dòng nước. Van DN100 thường được chế tạo từ gang, gang cầu hoặc vật liệu khác tùy từng model.
Đối với van dùng trong hệ thống cấp nước, thân thường được phủ epoxy hoặc lớp bảo vệ chống ăn mòn. Với môi trường đặc biệt, cần lựa chọn vật liệu phù hợp với lưu chất.
Cửa van
Cửa van có nhiệm vụ đóng hoặc mở dòng nước. Khi van mở, cửa được nâng lên bên trong thân; khi van đóng, cửa hạ xuống và tiếp xúc với Seat.
Nhiều dòng Van cổng ty chìm DN 100 sử dụng cửa van dạng nêm bọc cao su EPDM. Thiết kế này giúp tăng khả năng làm kín và phù hợp với các hệ thống nước.
Trục van chìm
Đây là bộ phận tạo nên sự khác biệt giữa van ty chìm và van ty nổi.
Ở Van cổng ty chìm DN 100, trục van nằm bên trong thân và không nhô lên khi vận hành. Khi xoay tay quay, trục quay tại chỗ và làm cửa van di chuyển lên hoặc xuống.
Do trục không nhô cao, chiều cao của van không thay đổi đáng kể trong quá trình đóng mở.

Tay quay
Tay quay được sử dụng để đóng mở van thủ công. Khi xoay tay quay, chuyển động được truyền tới trục và cửa van.
Với DN100, nhiều loại van có thể vận hành bằng tay quay trực tiếp. Một số model hoặc điều kiện áp suất lớn có thể sử dụng hộp số để giảm lực vận hành.
Seat và gioăng
Seat tạo bề mặt làm kín giữa cửa van và thân van. Gioăng tại trục và các vị trí ghép nối giúp hạn chế rò rỉ nước ra bên ngoài.
Với hệ thống nước, EPDM là vật liệu làm kín thường gặp. Tuy nhiên, cần kiểm tra chính xác vật liệu của từng model trước khi lựa chọn.
Nguyên lý hoạt động của Van cổng ty chìm DN100
Khi mở van, người vận hành xoay tay quay theo chiều mở. Trục van quay và làm cửa van được nâng lên bên trong thân.
Khi cửa van được nâng hoàn toàn, dòng nước có thể đi qua với tiết diện tương đối lớn. Đây là ưu điểm chung của van cổng khi làm việc ở trạng thái mở hoàn toàn.
Khi đóng van, trục quay theo chiều ngược lại và đưa cửa van xuống. Cửa van tiếp xúc với Seat và tạo trạng thái làm kín, ngăn dòng nước đi qua.
Điểm đặc trưng là trục van không nhô lên hoặc hạ xuống theo cửa van, nên người vận hành không thể dựa vào vị trí của trục để nhận biết trạng thái đóng mở.

Van cổng ty chìm DN 100 và van ty nổi DN100 khác nhau thế nào?
Đây là một trong những điểm cần quan tâm nhất khi lựa chọn van cổng DN100.
| Tiêu chí | Ty chìm DN100 | Ty nổi DN100 |
|---|---|---|
| Vị trí trục | Nằm trong thân van | Nhô ra bên ngoài |
| Chiều cao khi mở | Gần như không thay đổi | Tăng lên |
| Không gian lắp đặt | Gọn hơn | Cần không gian phía trên |
| Quan sát trạng thái | Khó quan sát trực tiếp | Dễ quan sát hơn |
| Lắp đặt dưới đất | Phù hợp | Kém thuận tiện hơn |
| Phòng máy | Phù hợp | Rất thuận tiện |
| Giám sát trạng thái | Có thể cần thiết bị bổ sung | Có thể quan sát trực tiếp |
| Ứng dụng cấp nước | Rất phổ biến | Phổ biến |
| Ứng dụng PCCC | Có thể sử dụng tùy thiết kế | Thường thuận tiện khi cần nhận biết trạng thái |
Ty chìm không có nghĩa là chất lượng thấp hơn ty nổi. Hai loại được thiết kế cho những điều kiện lắp đặt khác nhau.
Nếu không gian phía trên van bị hạn chế hoặc van được lắp dưới mặt đất, ty chìm thường có lợi thế. Nếu cần người vận hành dễ dàng quan sát trạng thái van bằng mắt, ty nổi thường thuận tiện hơn.
Các loại Van cổng ty chìm DN 100 phổ biến
Van cổng ty chìm DN100 gang cầu
Đây là cấu hình phổ biến trong hệ thống cấp nước. Thân van bằng gang cầu có độ bền cơ học tốt và phù hợp với nhiều điều kiện vận hành.
Cửa van thường được bọc cao su EPDM để tạo độ kín. Van có thể sử dụng kết nối mặt bích và vận hành bằng tay quay.
Van cổng ty chìm DN100 PN16
Van cổng ty chìm DN 100 PN16 có kích thước DN100 và cấp áp suất danh nghĩa PN16.
Đây là cấu hình phổ biến trong hệ thống cấp nước và một số hệ thống PCCC. Tuy nhiên, PN16 không phải tiêu chuẩn duy nhất; cần lựa chọn dựa trên áp suất thiết kế thực tế.
Van cổng ty chìm DN 100 mặt bích
Van cổng ty chìm DN 100 mặt bích sử dụng hai mặt bích để kết nối với đường ống.
Khi lựa chọn, cần xác định tiêu chuẩn mặt bích như JIS, DIN/EN, BS hoặc ANSI. Van DN100 PN16 theo DIN có thể có cấu hình mặt bích khác với van DN100 theo JIS hoặc ANSI.
Van cổng ty chìm DN 100 PCCC
Van cổng ty chìm DN 100 có thể được sử dụng trong hệ thống PCCC nếu model đáp ứng các yêu cầu của công trình.
Đối với PCCC, cần kiểm tra tiêu chuẩn, chứng nhận và yêu cầu giám sát trạng thái. Nếu thiết kế yêu cầu van phải có tín hiệu giám sát, cần sử dụng đúng loại van hoặc thiết bị giám sát tương thích.
Không nên hiểu rằng mọi Van cổng ty chìm DN 100 đều là van PCCC chỉ vì van có kích thước DN100.
Thông số kỹ thuật Van cổng ty chìm DN 100
| Thông số | Giá trị tham khảo |
|---|---|
| Tên sản phẩm | Van cổng ty chìm DN 100 |
| Tên tiếng Anh | DN100 Non-Rising Stem Gate Valve |
| Kích thước | DN100 |
| Quy đổi | 4 inch / 100A |
| Vật liệu thân | Gang / gang cầu tùy model |
| Cửa van | Gang cầu bọc EPDM hoặc tùy model |
| Trục | Inox hoặc vật liệu phù hợp |
| Kiểu ty | Ty chìm |
| Kết nối | Mặt bích |
| Áp suất | PN10 / PN16 / PN25 tùy model |
| Vận hành | Tay quay / hộp số |
| Lưu chất | Nước, PCCC, nước thải tùy model |
Đây là thông số tham khảo. Khi đặt hàng cần đối chiếu catalogue của đúng nhà sản xuất vì chiều dài van, vật liệu, áp suất và tiêu chuẩn mặt bích có thể khác nhau.
Ưu điểm của Van cổng ty chìm DN 100
Ưu điểm nổi bật của Van cổng ty chìm DN 100 là thiết kế gọn. Vì trục không chuyển động lên xuống bên ngoài nên van không cần một khoảng không lớn phía trên để cửa van mở.
Điều này đặc biệt hữu ích khi van được lắp đặt trong hố van, đường ống ngầm hoặc khu vực có chiều cao hạn chế.
Van cũng có ưu điểm chung của van cổng là tổn thất áp suất tương đối thấp khi mở hoàn toàn. Khi cần cô lập một tuyến ống, van có thể đóng hoàn toàn và ngăn dòng nước đi qua.
Hạn chế của Van cổng ty chìm DN 100
Hạn chế lớn nhất của van ty chìm là khó nhận biết trạng thái đóng mở bằng mắt. Vì trục không nhô lên hoặc hạ xuống theo cửa van, người vận hành không thể chỉ nhìn vị trí trục để xác định van đang mở hay đóng.
Đây là điểm cần đặc biệt quan tâm trong hệ thống PCCC hoặc những hệ thống yêu cầu giám sát trạng thái van.
Ngoài ra, nếu van được lắp dưới mặt đất, việc vận hành thường cần thêm trụ van, nắp hộp van hoặc cơ cấu truyền động phù hợp để người vận hành có thể thao tác từ trên mặt đất.
Van cổng ty chìm DN 100 có điều tiết lưu lượng không?
Không nên sử dụng Van cổng ty chìm DN 100 để điều tiết lưu lượng thường xuyên.
Van được thiết kế chủ yếu cho hai trạng thái:
Mở hoàn toàn → cho dòng nước đi qua.
Đóng hoàn toàn → cô lập đường ống.
Nếu cửa van chỉ mở một phần trong thời gian dài, dòng nước có thể gây rung động và tác động lên cửa van cũng như Seat, làm giảm tuổi thọ của thiết bị.
Nếu cần điều chỉnh lưu lượng, nên sử dụng van bướm, van cầu hoặc van điều khiển được thiết kế cho chức năng điều tiết.
Ứng dụng của Van cổng ty chìm DN 100
Van cổng ty chìm DN 100 được sử dụng phổ biến trong mạng lưới cấp nước và các công trình hạ tầng. Van có thể được lắp đặt trong hố van để cô lập từng đoạn đường ống.
Trong hệ thống xử lý nước, van được sử dụng tại các tuyến ống cấp, thoát hoặc phân phối nước. Thiết kế ty chìm giúp giảm không gian cần thiết cho cơ cấu đóng mở.
Trong PCCC, van có thể được sử dụng tại các tuyến đường ống phù hợp với thiết kế. Tuy nhiên, nếu công trình yêu cầu giám sát trạng thái van thì cần lựa chọn thêm giải pháp giám sát tương ứng.
Cách lựa chọn Van cổng ty chìm DN 100
Khi lựa chọn Van cổng ty chìm DN 100, nên kiểm tra lần lượt các yếu tố sau:
1. Kích thước
Xác định đường ống yêu cầu DN100/4 inch.
2. Cấp áp suất
Lựa chọn PN10, PN16, PN25 hoặc cấp áp suất khác theo thiết kế. Không nên mặc định DN100 phải là PN16.
3. Tiêu chuẩn kết nối
Kiểm tra đường ống sử dụng:
JIS
DIN/EN
BS
ANSI
Mặt bích của van phải tương thích với mặt bích đường ống.
4. Vật liệu
Đối với nước thông thường, gang cầu là lựa chọn phổ biến. Với môi trường ăn mòn hoặc lưu chất đặc biệt, cần lựa chọn vật liệu phù hợp hơn.
5. Kiểu cửa van
Cửa van bọc EPDM thường phù hợp với nhiều hệ thống nước. Tuy nhiên, cần kiểm tra vật liệu Seat và cửa van theo đúng model.
6. Yêu cầu giám sát
Nếu sử dụng trong PCCC hoặc hệ thống tự động hóa, cần xác định có yêu cầu tín hiệu giám sát trạng thái hay không.
FAQ – Câu hỏi thường gặp về Van cổng ty chìm DN100
Van cổng ty chìm DN100 là gì?
Đây là van cổng kích thước DN100/4 inch, trong đó trục van nằm bên trong thân và không nhô lên khi đóng mở.
Van cổng ty chìm DN100 bằng bao nhiêu inch?
DN100 = 4 inch = 100A.
Van cổng ty chìm DN100 có phải phi 114 không?
Đối với nhiều loại ống thép thông dụng, DN100 có đường kính ngoài khoảng 114,3 mm, nên thường được gọi là phi 114. Tuy nhiên, cần kiểm tra tiêu chuẩn ống cụ thể trước khi lựa chọn.
Van cổng ty chìm DN100 có dùng cho PCCC không?
Có thể, nhưng phải lựa chọn đúng model đáp ứng yêu cầu của hệ thống PCCC. Nếu công trình yêu cầu chứng nhận hoặc giám sát trạng thái, cần kiểm tra thêm các yêu cầu này.
Van cổng ty chìm DN100 có tốt hơn van ty nổi không?
Không thể nói loại nào tốt hơn tuyệt đối. Ty chìm phù hợp với nơi hạn chế không gian, trong khi ty nổi thuận tiện hơn khi cần quan sát trạng thái van.
Van cổng ty chìm DN100 có cần hộp số không?
Không phải tất cả đều cần. Với DN100, nhiều model có thể vận hành bằng tay quay. Hộp số được sử dụng khi lực vận hành hoặc điều kiện hệ thống yêu cầu.
Kết luận
Van cổng ty chìm DN100 là van cổng kích thước DN100, tương đương 4 inch hoặc 100A, được thiết kế với trục van nằm bên trong thân. Nhờ cấu tạo này, van có chiều cao gọn và đặc biệt phù hợp với đường ống ngầm, hố van và những vị trí hạn chế không gian.
Van thường được chế tạo bằng gang hoặc gang cầu, cửa van có thể bọc EPDM, kết nối mặt bích và vận hành bằng tay quay hoặc hộp số tùy model.
Khi lựa chọn Van cổng ty chìm DN 100, cần quan tâm đến DN100, PN, vật liệu, tiêu chuẩn mặt bích, Seat, loại lưu chất và phương thức vận hành. Nếu sử dụng trong hệ thống PCCC, cần kiểm tra thêm tiêu chuẩn, chứng nhận và yêu cầu giám sát trạng thái của đúng model trước khi đưa vào công trình Van cổng ty chìm DN100.